🔬 SismikBilim

Dünyada deprem üzerine yayımlanan yeni bilimsel çalışmalar — hepsi sade Türkçe özetlerle. Makaleler İngilizce; biz ne bulduklarını anlatıyoruz.

Yükleniyor…
Bu sayfa nasıl okunur? Buradaki Türkçe özetler, çalışmanın kendi metninden değil, bizim yapay zekâmız tarafından yazılıyor ve hata payı taşır. Ciddi bir konuda karar verecekseniz çalışmanın kendisini okuyun — her başlığın altında bağlantısı var. Ayrıca: burada yer alan hiçbir çalışma "deprem tahmin edilebiliyor" anlamına gelmez. Bilim insanları bu konuyu araştırıyor; henüz kabul görmüş bir tahmin yöntemi yoktur.

🌊 Marmara ve Kuzey Anadolu Fayı

2023 Kahramanmaraş depremlerinde, yer hareketlerinin (deprem dalgalarının) şiddeti, Türkiye'nin deprem yönetmeliğinin öngördüğünden daha yüksek çıktı; özellikle yumuşak toprak olan bölgelerde bu durum daha belirgin. Bilgisayar simülasyonları genel yapısal güvenliği doğru tahmin etse de, yapıdaki bazı zayıf bölgelerdeki (örneğin, kirişlerdeki kesme dayanımı sorunları) hasarları tam olarak yakalayamadı. Bu durum, yapıların daha detaylı incelenmesi ve özellikle kesme dayanımı gibi faktörlerin de dikkate alınması gerektiğini gösteriyor.

Özgün başlık: Strong ground motion and structural damage in the 2023 Kahramanmaraş earthquakes: A comparative case study of numerical predictions and field observations — Saruhan Kartal ve ark. · 12 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliStructural Concreteaçık erişim

Marmara Denizi'nin kuzey kesimindeki fay hattında, 2013'te yaşanan 4.6 büyüklüğündeki deprem öncesinde benzer küçük depremlerin (çoklu deprem) yaşandığı gözlemlenmiştir. Araştırmacılar, bu küçük depremlerin ve ana depremin, fay hattı içindeki yavaş kayma olayının (yavaş faylanma) etkisiyle ilişkili olabileceğini düşünüyor. Çalışma, fay hattındaki sıvı basıncındaki değişimlerin ve faylanma süreçlerinin birbirini etkilediğini gösteriyor.

Özgün başlık: Interplay between fluids, seismic and aseismic deformation concurrently to a Mw 4.6 earthquake in the western part of the Sea of Marmara — Jean Baptiste Tary ve ark. · 9 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliGeophysical Journal Internationalaçık erişim

Gölbaşı'nda (Adıyaman) 2023 depremlerinde yaşanan hasarın nedenlerini araştıran bilim insanları, yerin altında bulunan çökelti (sediman) kalınlığının ve yer şekillerinin deprem dalgalarının etkisini artırdığını bulmuşlardır. Araştırmacılar, yerçekimi ölçümleri ve özel yöntemlerle (SPAC) derinlikteki toprak katmanlarının hızını belirleyerek, hasarın en fazla olduğu bölgelerin en kalın çökelti tabakalarının altında olduğunu tespit etmişlerdir. Bu durum, binaların zarar görmesi ile çökelti kalınlığı arasında belirgin bir ilişki olduğunu göstermektedir.

Özgün başlık: Subsurface basin structure, seismic site conditions and earthquake damage: case study of the Gölbaşi basin, Türkiye — Aydın Büyüksaraç ve ark. · 1 Ekim 2026

🇹🇷 Türkiye ile ilgiliScientific Reportsaçık erişim

2023 Kahramanmaraş depremlerinden sonraki yer şekillenmesini inceleyen araştırmacılar, bölgenin iç yapısı hakkında bilgi edinmeyi amaçlamışlardır. Yapılan çalışmalar, deprem sonrası oluşan yatay kaymaların dikey kaymalardan daha fazla olduğunu ve yerin farklı bölgelerinde farklı şekillerde hareket ettiğini göstermiştir (viskoelastik gevşeme: kayma sonrası yerin yavaşça şekil değiştirmesi). Bulgular, bölgenin iç yapısının farklı yerlerde farklı özellikler gösterdiğini ve deprem sonrası şekillenmeyi anlamak için bu farklılıkların dikkate alınması gerektiğini ortaya koymaktadır.

Özgün başlık: Laterally heterogeneous rheological structure from postseismic deformation of the 2023 Kahramanmaraş earthquake sequence — Chengyuan Bai ve ark. · 1 Ekim 2026

🇹🇷 Türkiye ile ilgiliEarth and Planetary Science Lettersaçık erişim

🇹🇷 Türkiye ve Anadolu

Araştırmacılar, yeraltı sıvıların (su gibi) özelliklerinde, depremlerden önce bazı değişiklikler olduğunu gösteren küresel bir veri setini düzeltmişlerdir. İlk haritada Kamçatka Yarımadası'ndaki bazı anomaliler eksikti ve düzeltilmiş haritada bu bölgeler de eklenmiştir. Bu veri seti, depremlerle ilişkili görünen sıvı değişikliklerinin nerede kaydedildiğini gösteren farklı yerleri işaretlemektedir.

Özgün başlık: Correction: A global dataset of fluid-based pre-seismic anomalies in crustal environments — Claudio Ventura Bordenca ve ark. · 6 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliFrontiers in Earth Scienceaçık erişim

6 Şubat 2023 depremlerinde yıkılan binalarla ilgili yapılan inceleme raporları incelendiğinde, çoğunda temel teknik bilgilere yer verilmediği halde sonuçlar yine de belirtilmiş. Raporlarda, özellikle yerel yönetimlerin (belediyeler gibi) sorumlulukları genellikle göz ardı edilmiş. Bu durum, yapı planlama süreçleri ile adli değerlendirme yöntemleri arasında uyumsuzluk olduğunu gösteriyor.

Özgün başlık: Expert Reports on Building Collapses in the February 6 Earthquakes: An Examination of Local Government Dynamics — Sıtkı Alper ÖZDEMİR · 5 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliAdıyaman Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisiaçık erişim

Kahramanmaraş depremlerinden etkilenen, sıva ve betonarme tünellerin hasar durumunu değerlendiren araştırmada, deprem sırasında oluşan enerji miktarı kullanılarak yapılan incelemeler, geleneksel yöntemlere göre hasar seviyesiyle daha tutarlı sonuçlar verdiği görülmüştür. Araştırmacılar, tünellerin depreme dayanıklılığını ölçmek için enerji miktarını dikkate alan yöntemlerin faydalı olabileceğini düşünüyor. Bu çalışma, yer altı yapılarını değerlendirmede enerji odaklı yaklaşımların önemini vurgulamaktadır.

Özgün başlık: Energy-Based Seismic Damage Assessment of Tunnels during the February 6, 2023, Kahramanmaraş Earthquake Sequence in Turkey — Alemdar Bayraktar ve ark. · 9 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliJournal of Performance of Constructed Facilities

🎓 Türkiye'den Araştırmacılar

Araştırmacılar, Erzincan bölgesindeki betonarme binalarda kullanılan betonda, çekirdek örnekleri (betonun kesilerek alınmış parçası), geri sekme testi (betona vurularak alınan tepki) ve ultrasonik hız testi (beton içindeki ses dalgalarının hızı) gibi yöntemlerle betonun basınç dayanımını (betonun ezilmeye karşı gösterdiği direnç) tahmin etmenin güvenilirliğini incelemişlerdir. Elde edilen verilere göre, geri sekme testi ve ultrasonik hız testi sonuçları ile betonun basınç dayanımı arasında ilişki bulunmuş, özellikle bu iki yöntemi birleştiren model daha doğru sonuçlar vermiştir. Ancak, geleneksel yöntemle üretilen betonlarda bu tahminlerin doğruluğu, hazır betonlara göre daha düşük olmuştur.

Özgün başlık: Determination of In Situ Concrete Compressive Strength Using Core, Rebound Hammer, and Ultrasonic Pulse Velocity Tests: A Regional Study in Erzincan — İsmet Ulusu · 12 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliBuildingsaçık erişim

Arastirmacilar, Türkiye'deki mevcut betonarme binaların güvenli ve sürdürülebilir yönetimi için, yapının tasarımına uygunluğunu, depreme dayanıklılığını ve hasar durumunu değerlendiren bir yöntem öne sürüyor. Bu yöntemde, yapıdaki betonun sağlamlığını anlamak için çekirdek örneklemesi ve betonun yüzey sertliğini ölçme gibi testler yapılıyor ve bu test sonuçları yapıya özel bir ilişki ile değerlendiriliyor. Elde edilen veriler, yapıların durumunu daha iyi anlamak ve güvenli bir şekilde kullanıma devam edilmesini sağlamak için kullanılabiliyor.

Özgün başlık: Sustainable Life Cycle Management of Reinforced Concrete Buildings Through Evidence-Based Design Conformity Assessment in Türkiye — Hikmet Tutar · 12 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliSustainabilityaçık erişim

Araştırmacılar, Türkiye'deki tarihi Dört Ayaklı Minare'nin depreme dayanıklılığını artırmak için farklı yöntemleri (yalıtım, karbon fiber takviye, çelik plakalar gibi) incelemişlerdir. Yapılan analizler, bazı yöntemlerin gerilmeyi azalttığını ancak tek başına yeterli olmayabileceğini göstermiştir; özellikle farklı yöntemlerin birleşimi daha iyi sonuçlar vermiştir. Bu çalışma, elde edilen sonuçların belirli senaryolara göre değiştiğini ve daha kapsamlı değerlendirmeler yapılması gerektiğini belirtmektedir.

Özgün başlık: Seismic performance and hybrid retrofit strategies for a historical four-legged masonry minaret — Adnan Kıral ve ark. · 10 Ekim 2026

YENİ🇹🇷 Türkiye ile ilgiliScientific Reportsaçık erişim

⚡ Erken Uyarı Sistemleri

Pakistan ve İran'ın kıyı şeridi, büyük tektonik plakaların (yer kabuğunun büyük parçaları) birleşim yerinde bulunuyor ve bu durum bölgeyi deprem, tsunami ve deniz tabanında kaymalar gibi doğal afetlere karşı hassas hale getiriyor. Araştırmacılar, 1945'teki büyük depremden sonra geçen zamana göre bölgenin benzer büyüklükte bir deprem ve tsunami riski taşıdığını ve bu nedenle bölgenin dikkatle izlenmesi gerektiğini belirtiyor. Yapılan çalışmalar, olası büyük depremlerin tsunamilerle birlikte kıyı şehirlerini sular altında bırakabileceğini gösteriyor.

Özgün başlık: POTENTIAL GEO-HAZARDS: THE TECTONIC THREAT TO THE PAKISTAN–IRAN COAST — Mohammad Jahangir Khan · 8 Ekim 2026

YENİMATTER International Journal of Science and Technologyaçık erişim

Japonya'daki büyük bir fay hattında, benzer şekilde tekrar eden küçük depremlerin (M3-5.5) incelenmesi sonucunda, deprem merkezlerinin ve fay yüzeylerinin belirli bölgelerde kümelendiği görülmüştür. Araştırmacılar, deprem dalgalarının aşağı yönlü bir eğilim gösterdiğini ve bunun kıyı bölgelerindeki etkileri artırabileceğini belirtiyor. Ayrıca, daha önce "tekrar eden deprem" olarak sınıflandırılan bazı depremlerin aslında benzer şekilde tekrarlamadığı tespit edilmiştir.

Özgün başlık: Hierarchical repeating earthquakes with strong downward directivity — Dawei Gao ve ark. · 18 Eylül 2026

Science Advancesaçık erişim

Galileo adlı uydu sistemi, doğal afetler (örneğin deprem, sel) veya insan kaynaklı olaylar sırasında uyarı mesajlarını iletmek için yeni bir hizmet sunacak. Bu hizmet, yer üzerindeki iletişim altyapısı hasar gördüğünde bile, uyarıların belirli bölgelere uzaydan gönderilmesini sağlayacak. Araştırmacılar, bu sistemin 2027'de kullanıma sunulmasıyla, yetkililere uyarılarını iletmek için ek bir seçenek sunacağını belirtiyor.

Özgün başlık: Galileo Emergency Warning Satellite Service: The Story — Juan Pablo Boyero ve ark. · 7 Ekim 2026

YENİProceedings of the Satellite Division's International Technical Meeting (Online)/Proceedings of the Satellite Division's International Technical Meeting (CD-ROM)

🔬 Öncü İşaretler ve Tahmin Araştırmaları

Araştırmacılar, yapay zeka yöntemleri kullanarak (Physics-Informed Neural Networks - PINN) yer yüzeyindeki hareket ölçümlerini ve kayma katsayısı (sürtünme) bilgisini bir araya getirerek, Japonya'daki 2010 Bungo yavaş kayma olayının (SSE) nasıl başladığını ve yayıldığını anlamaya çalıştılar. Çalışma, fay hattındaki sürtünme farklılıklarının, yavaş kayma olaylarının oluşumunda rol oynadığını ve bu farklılıkların belirli bölgelerde yoğunlaştığını ortaya koydu. Araştırmacılar, gelecekteki fay kayması değişimlerini tahmin etmek için daha fazla veri kullanılmasının faydalı olabileceğini belirtiyor.

Özgün başlık: Physics-informed deep learning links geodetic data and fault friction — Rikuto Fukushima ve ark. · 12 Ekim 2026

YENİCommunications Earth & Environmentaçık erişim

Endonezya'daki Lembang Fay hattı çevresinde, deprem olasılıklarını hesaplayan bir çalışma yapılmış. Araştırmacılar, bölgedeki deprem kayıtlarını inceleyerek, önümüzdeki 30 günde belirli sayıda deprem yaşanabileceğini tahmin etmişler, ancak bu tahminler gerçekte yaşanandan daha fazla deprem gösteriyor. Bu bilgiler, özellikle Bandung şehri için hazırlıklı olma ve önceliklendirme çalışmalarına yardımcı olmayı amaçlıyor.

Özgün başlık: Probabilistic Seismic Forecasting for Sustainable Urban Preparedness Around the Lembang Fault, Indonesia: Catalog Audit, Bayesian Spatio-Temporal ETAS, and Forecast-Informed Prioritization for Bandung City — I Gede Nyoman Mindra Jaya ve ark. · 12 Ekim 2026

YENİSustainabilityaçık erişim

Araştırmacılar, depremden hemen sonra oluşan tsunami dalgalarının yayılımını hızlı bir şekilde hesaplamak için yapay zeka tabanlı bir model geliştirmiş. Bu model (Fourier Neural Operator - FNO), tsunami dalgalarının nasıl yayıldığını öğrenerek, daha önce kullanılan yöntemlere göre çok daha hızlı hesaplama yapabiliyor. Bu sayede, tsunami kaynaklarının (depremin deniz tabanındaki etkileri) belirlenmesi için kullanılan yöntemler daha pratik hale getirilebiliyor ve gerçek zamanlı tahmin sistemlerine entegre edilebilir hale gelebiliyor.

Özgün başlık: Fourier Neural Operator-based surrogate modeling of offshore tsunami propagation and its application to rapid tsunami source inversion — Masayoshi Someya ve ark. · 9 Ekim 2026

YENİEarth Planets and Spaceaçık erişim

🌍 Genel Sismoloji

Araştırmacılar, deprem verilerini daha doğru hale getirmek için yeni bir yöntem geliştirmiş. Bu yöntemde, deprem istasyonlarından gelen bilgileri bir araya getirerek deprem dalgalarının gelişim zamanlarını, yönlerini, deprem merkezini ve büyüklüğünü aynı anda tahmin ediyorlar. Sonuçlar, daha zayıf deprem sinyallerinin tespit edilmesini ve yanlış tespitlerin sayısını azaltarak, daha kapsamlı ve güvenilir deprem katalogları oluşturulmasına olanak tanıyor.

Özgün başlık: Event-Centric Earthquake Monitoring with a Multi-Station Transformer — Haoyu Wang ve ark. · 12 Ekim 2026

YENİarXiv (ön baskı)ön baskı — hakem sürecinden geçmedi

Depremin yansımasıyla elde edilen verilerden yeraltı yapısını anlamaya çalışan bilim insanları, yeni bir yöntem geliştirmişler. Bu yöntemde, yeraltı yapısını temsil eden bilgileri matematiksel olarak düzenleyerek, yapısal özelliklere (fay hatları, katmanlar) uygun ve daha doğru sonuçlar elde edilmeye çalışılmış. Yapılan testler, yöntemin karmaşık bölgelerde bile iyi sonuçlar verdiğini ve hesaplama açısından da verimli olduğunu göstermiş.

Özgün başlık: Global Structure-Constrained 4D prestack inversion — Qingwei Zhao ve ark. · 12 Ekim 2026

YENİarXiv (ön baskı)ön baskı — hakem sürecinden geçmedi

Araştırmacılar, deprem dalgalarının yeryüzündeki hızını gösteren üç boyutlu haritalar oluşturmak için yeni bir yöntem geliştirmiş. Bu yöntemde, derinlik bilgisini kanal bilgisiyle birleştirerek iki boyutlu yapay zeka modellerini kullanarak, yavaş yavaş derinlikten başlayarak haritayı oluşturuyorlar. Sonuçlar, mevcut yöntemlere göre daha iyi ve daha hızlı üç boyutlu hız haritaları elde edilmesini sağlıyor.

Özgün başlık: Depth-progressive 3D seismic velocity model building via 2D generative diffusion models — Shijun Cheng ve ark. · 10 Ekim 2026

YENİarXiv (ön baskı)ön baskı — hakem sürecinden geçmedi
Kaynaklar: OpenAlex (açık akademik dizin) ve arXiv ön baskı arşivi. Yalnızca yer bilimi, mühendislik ve fizik alanındaki çalışmalar alınır.
Telif: Bu sayfa makale metni veya özeti (abstract) yayınlamaz. Yalnızca başlık, dergi adı, bağlantı ve kendi yazdığımız Türkçe özet gösterilir.
Not: SismikBilim bir derlemedir; sitemizin risk analizi ve SMS uyarı sisteminden ayrıdır.